”Oude Begraafplaats”

De Oude Begraafplaats aan de Zutphenseweg in Lochem vormt cultureel erfgoed aan het behoud waarvan ongeveer 15 vrijwilligers met veel voldoening hun tijd en energie besteden.
Wekelijks (of minder, afhankelijk van het seizoen) worden, met medewerking van gemeente en groenbeheerder, de grafzerken schoon en de naambordjes leesbaar gehouden, wordt gras gemaaid en blad geruimd. Ondertussen is er volop aandacht voor het onderlinge sociale contact.
Meer weten? Vrijwilliger worden?
Voor contact: mail Tine Kampen via hieropan@xs4all.nl 


Graven en foto's

Op de website online-begraafplaatsen.nl  zijn foto's van graven in Nederland te vinden voor zover ze zijn geïnventariseerd. De link leidt direct naar Lochemse graven.

Bekijk een kleine foto-impressie uit najaar 1999, toen de werkgroep net was begonnen met zijn belangrijke taak.


Oude Begraafplaats Lochem 180 jaar
1829-2009
Door Ernst Marsman
De geschiedenis van de Oude Begraafplaats begint in 1829 als de eerste begraving plaatsvindt. De aanleg van de begraafplaats was een (wat laat) gevolg van de wet uit de Franse tijd (plm. 1810) die het begraven in de bebouwde kom verbood. Enkele gemeenten vonden dat hun nieuwe begraafplaats een voorbeeld was voor andere gemeenten en gaven er de naam “Ter Navolging” aan, met de onbedoelde bijklank voor de bezoeker: wie volgt?
In Lochem werd de bezoeker getroost met enkele dichtregels van Staring (1767-1840) boven de hoofdingang. Bijna 150 jaar werd er op deze plaats begraven. Op 31 december 1977 was er de sluiting. Inmiddels was de Nieuwe begraafplaats al jaren in gebruik.
Na 1977 kwam het verval. Nummerpaaltjes verdwenen, hekwerken werden verplaatst of verwijderd, grafrijen werden grasveldjes, de natuur verwilderde, er groeide een klein oerwoud. Er is een gezegde: "Over de doden niets dan goeds". Het werd: "Over de doden: niets".
Het oerwoudje zal ca. 20 jaar tijd van groeien gehad hebben toen de Oude Begraafplaats weer volop in de belangstelling kwam te staan wegens de vraag: ruimen of.......?
Meegaand met de landelijke trend naar schaalvergroting zocht de Gemeente Lochem naar ruimte voor bouwlocaties. De rimboe der doden leek daarvoor geschikt, maar er kwamen duidelijke reacties uit de burgerij met name van de toenmalige Historische Vereniging Lochem/Laren. De Gemeente zag af van ruiming.
De Historische Vereniging nam de taak van het onderhoud van de begraafplaats op zich. De dames Marie Aalbers, Corrie Burggraaff en Rikie Semmelink haalden de doden uit de anonimiteit. Van oktober 1997 t/m januari 1998 inventariseerden zij de gegevens van de begrafenisboeken. Veel medewerking kregen ze van de heer Henk ten pas bij het op alfabet zetten can ca. 8700 namen - 8646 begravingen. In 2004 kon het boekwerk, 243 pagina´s in A4 formaat, te koop worden aangeboden.
Een logisch vervolg op dit grote karwei was het begin van het werk op de begraafplaats zelf in maart 1998. Bovengenoemde dames wisten een werkgroep bij elkaar te krijgen die nu, in wisselende samenstelling, al 11 jaar de begraafplaats een respectabel aanzien geeft. Deze werkgroep is een bont (vooral grijs) gezelschap van mannen en vrouwen van verschillende achtergrond. Doordat de werkgroep machines kreeg van particulieren, een serviceclub en de VPKL, ontstond er een kleine specialisatie. Zo zijn er maaiers, blazers, trimmers, harkers, een snoeier en een man voor het restauratiewerk. Er is een heel prettige samenwerking met 'de man van de Gemeente', Marco Roelofsen.
Van enkele vrijwilligers liggen hier voorouders begraven, soms met een grafzerk of hekwerk, soms is de plek slechts een paar vierkante meter gras.
De werkgroep heeft een paar gemeenschappelijke kenmerken: trouw aan dit vrijwillig gekozen werk en de afwezigheid van somberheid. In de koffiepauzes wordt een grote solidariteit ervaren.

Op 4 mei 2009 is de werkgroep uitgeroepen tot Vrijwilligers van de Maand.
Op de foto ook wethouder Thijs de la Court en Marco Roelofsen.
Maar dit kerkhof is meer. In de loop van de afgelopen 11 jaar is duidelijk geworden dat het "Cultureel Erfgoed" is. Mede door het contact met de heer Wim Vlaanderen van de Vereniging Terebinth is de kennis van diverse kunststijlen, symbolen en de bomen uitgebreid.
Het loont de moeite, ook voor buitenstaanders, om onder de spreuken van Staring door binnen te komen en kennis te maken met een stukje voorbije cultuur. Kennis van het verleden is nodig om kijk te krijgen op onze eigen tijd.
Het zou prettig zijn als de werkgroep versterkt werd met een aantal vrijwilligers die een iets minder respectabele leeftijd hebben bereikt. Er wordt dan ook uitgekeken naar een nieuwe generatie om dit mooie werk voort te kunnen zetten.
Wees welkom en ervaar de geest van solidariteit!

Achtergrond

Omdat de Grote of Sint-Gudulakerk een belangrijk monument is in onze stad, is als achtergrond voor deze website een fragment gebruikt uit een Zutphens handschrift van het gudula officie


[naar boven]

naar boven

Voor het laatst bijgewerkt: 27-05-2017